Toplumda her 4-5 diyabet hastasından biri, diyabeti olduğunu bilmiyor. Bu durum tehlikenin boyutlarını artırıyor.

Kanuni Sultan Süleyman Eğitim ve Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları Klinik Sorumlusu Doç. Dr. Murat Akarsu, diyabet salgınındaki korkunç tehlikeye dikkat çekerek, "Diyabet pankreas bezimizin yeterli insülin üretemediği veya ürettiği insülini dokulara ulaştıramadığı, bu sebeple insülin hormonunun etkili kullanılamamasıyla ortaya çıkan bir hastalıktır" dedi.

TÜRKİYENİN DİYABET RİSKİ YÜKSEK

Diyabetli hasta sayısının 2025 itibarıyla tüm dünyada yaklaşık 540 milyonu bulduğunu belirten Doç. Dr. Akarsu, "Aslında her 10 bireyden biri diyabet teşhisi almıştır diyebiliriz. Türkiye'de ise yetişkin nüfusun yüzde 15'inden fazlası diyabetlidir. Maalesef bu oran Avrupa ortalamasının üzerindedir. Prediyabetli hasta oranı yüzde 30'un üzerindedir. Yani toplumumuz diyabet gelişimi açısından yüksek risk altındadır" dedi.

BULANIK GÖRME VE ÇOK SUSAMA

Diyabet hastalığının erken belirtilerini ise Doç. Dr. Akarsu, şöyle sıraladı: "Çok susama, sık idrara çıkma, ağız kuruluğu, elde ve ayaklarda uyuşma, yanma ve karıncalanma, yorgunluk, hastada ani kilo değişiklikleri ve bulanık görmedir. Bir kişi bu saydığımız belirtileri yaşıyorsa mutlaka doktora başvurmalıdır." Diyabet tanısı için açlık kan şekeri, tokluk kan şekeri, halk arasında 3 aylık kan şekeri de denen HbA1c testlerini kullandıklarını belirten Doç. Dr. Akarsu,yardımcı tetkiklerimiz arasında "Tam kan sayımı,biyokimya ve tam idrar tahlili var diye konuştu.

KİMLER RİSK ALTINDA?

Diyabet için özellikle birinci dereceden ailesinde diyabet olanlar, obezitesi olanlar, yüksek kalorili beslenenler, sedanter denilen hareketsiz hastaların daha fazla risk altında olduğunu söyleyen Doç. Dr. Akarsu, "Yaşam tarzı bu genetik yatkınlığın diyabete dönüp dönmeyeceğini belirleyen en kritik etkendir. Çoğu olguda genetik risk, sağlıklı olmayan yaşam tarzıyla birleştiğinde diyabet gelişme olasılığı katlanarak artar. Genetik yatkınlığı olan bireylerde bile sağlıklı yaşam tarzı, hastada diyabet gelişimini önleyebilir veya diyabete gidişi geciktirebilir. Bazı durumlarda çevresel faktörler de gen ekspresyonunu değiştirerek, diyabet riskini artırabilir" dedi.

5 KİŞİDEN BİRİ DİYABETİ OLDUĞUNU BİLMİYOR

Her 4-5 diyabet hastasından birinin diyabeti olduğunu bilmediğini söyleyen Doç. Dr. Akarsu, şöyle konuştu: "Toplum olarak egzersiz yönünden iyi durumda değiliz. Daha hareketli olmalıyız. Yüksek kalorili gıda tüketimini azaltmalı, daha çok Akdeniz diyeti ve DASH diyeti gibi diyetleri özümsemeliyiz. Gıdalarda karbonhidrat, yağ ve aşırı proteini azaltarak, sebze ve lifli gıdaların tüketimini arttırmalıyız. Beslenme ve fiziksel aktivite insülin direncini azaltarak, diyabete gidişi önlüyor. Beslenmeye dikkat eden ve fiziksel aktivitesi iyi durumda olan diyabet hastalarının kan şekeri regülasyonu yani ayarı çok daha kolay olmaktadır."