Tüm dünya Covid-19 virüsü ve tedavisine odaklandı. Çin’de başlayan ve hızla yayılıp pandemi halini alan bu virüsün tanı yöntemi ise testler. Herkes tanının nasıl konacağını tartışırken, 2 gün önce US Centers for Disease Control and Prevention (CDC) bir açıklama yaptı. 

Amerika Hastalık Kontrol ve Önleme biriminin yaptığı bu açıklamada Covid-19 virüsünün hangi yöntemlerle toplanacağı, nasıl taşınacağı ve nasıl test edileceği konusunu sağlık profesyonelleri için açıklığa kavuşturuyor.

Nazofarenjial sürüntü almak ilk tercih olarak belirtilmiş. Geniz (nazofarenks) diye tabir ettiğimiz bu alandan alınan sürüntü en çok kullanılan yöntem.

Orofarenjial olarak da örnek alınabiliyor fakat boğazın arkasındaki bu boşluk alandan alınan örnek, nazofarenksten alınan örnekten daha düşük öncelikli.

Sadece balgamlı öksürüğü olan hastalardan balgam örneği alınabiliyor ama balgam söktürme kesinlikle önerilmiyor. 

Eğer alt solunum yolu numunesi alınma şansı varsa, bu da yapılabilen seçenekler arasında. Özellikle hasta tedavi altında ve mekanik ventilasyonda ise, bu yola başvuruluyor. Bu durumda hastadan  bronkoalveolar lavaj veya trakeal aspirasyon yöntemiyle örnek alınıyor. 

Üst Solunum Yolu Örnek Alma 

Nazofarenjial sürüntü

Sadece sentetik fiber çubuklar plastik   gövdeli olacak şekilde kullanılıyor. Kalsiyum aljinat çubuklar ve tahta gövdeli olanlar virüsleri inaktive edebileceği için tercih edilmiyor.  

Örnek alınır alınmaz, 2-3 ml viral taşıma besiyeri içeren toplama kabına yerleştiriliyor. Nazofarenjial örnek alımı ilk tercih ama dile değdirmeden orofarenks boşluğundan örnek 

alındıysa, aynı toplama kabına koyulması öneriliyor. 

Burundanalınan örnek damağa paralel şekilde tutularak, birkaç saniye bekleniyor ve yavaşça döndürülerek çekiliyor.

Nazofarenjial yıkama ya da aspirasyon 

Steril ve kuru bir kaba boşaltılan örnekten 2-3 ml alınması ve viral taşıma besisine konması yeterlidir. 

Örnekler Nasıl Saklanır? Nasıl Taşınır? 

Toplanan örnekler 72 saate kadar 2-8°C de saklanabilir. Eğer transferinde bu süreyi aşacak bir durum olursa mutlaka -70°C ve altında saklanması gerekir. 

Taşınırken de mutlaka gece boyunca ve belirlenmiş taşıma kurallarına uygun olarak kuru buz üzerinde taşınacaktır. 

Hızlı Kan Testi 

Pandeminin yayılması ile kan testi de gündeme alınmıştır. Yapılan kan testlerinde vücudun ürettiği IgG ve IgM ye bakılmaktadır. Burada önemli olan durum ise IgG ve IgM nin oranlarının hastalığın başlangıç ya da ileri safhada olup olmadığını da belirleyici etkiye sahiptir. 

Basit gebelik testi gibi görünen bu testte, bir lancet ve kalem yardımıyla parmak kanı alınır, test cihazına konur, üzerine seyreltme sıvısı damlatılır. 10-15 dakika sonra sonuç verir. 

Kaynaklar:

https://emedicine.medscape.com/article/2500114-overview

Clinical Practice Guidelines /Medscape 

Bioeasy Test Kits